Mary Ford - Người Phụ Nữ Tài Năng Đứng Bên Huyền Thoại Les Paul
Có lẽ như nhiều người đã biết, Gibson Les Paul như chúng ta biết đến ngày nay được đặt theo tên của một con người có thật: Les Paul (Lester William Polsfuss) - guitarist, nhà phát minh và một trong những nhân vật có tầm ảnh hưởng lớn nhất lịch sử âm nhạc hiện đại.
Nhưng liệu bạn đã biết về… vợ của Les Paul chưa? Trong suốt giai đoạn hoàng kim của Les Paul vào thập niên 50, luôn có một người đồng hành đặc biệt đứng cạnh, người vợ, cộng sự âm nhạc, đồng thời cũng là một nghệ sĩ tiên phong của thời đại đó: Mary Ford.
Không chỉ là “vợ của Les Paul”
Sinh năm 1924 với tên thật là Iris Colleen Summers, Mary Ford là guitarist, ca sĩ và nghệ sĩ thu âm nổi tiếng trong giai đoạn đầu thập niên 1950.
Gặp gỡ qua các mối liên hệ trong giới country music, Mary Ford và Les Paul nhanh chóng trở thành cộng sự âm nhạc và một cặp đôi âm nhạc nổi tiếng bậc nhất thời kỳ bấy giờ. Hai người đã đi đến hôn nhân năm 1949, nhưng điều khiến cặp đôi này đi vào lịch sử không đơn thuần là chuyện tình cảm, mà là cách họ thay đổi hoàn toàn tư duy sản xuất âm nhạc lúc bấy giờ.
Nếu bạn chưa biết, chính bộ đôi tài năng này đã góp phần quan trọng cho sự ra đời và phát triển của kỹ thuật thu âm multitrack recording.Trong thời kỳ mà công nghệ thu âm còn khá sơ khai và đơn giản, Les Paul và Mary Ford đã tiên phong sử dụng overdub để tạo nên những lớp harmony phức tạp chưa từng có. Mary thường tự hát chồng nhiều lớp vocal của chính mình để tạo ra những hòa âm dày và cực kỳ chính xác, những kỹ thuật về sau trở thành tiêu chuẩn trong sản xuất âm nhạc hiện đại.
Là một cặp đôi siêu sao thực thụ trong thời điểm đó, chỉ riêng năm 1951, Les Paul and Mary Ford đã bán được hơn 6 triệu bản thu. Từ 1950 đến 1954, họ sở hữu tới 16 ca khúc nằm trong top 10 charts tại thị trường Mỹ. Những đóng góp của Paul & Ford cho ngành công nghiệp âm nhạc cũng được ghi nhận bằng nhiều cột mốc quan trọng. Les Paul and Mary Ford đã được trao ngôi sao trên Đại lộ Danh vọng Hollywood (Hollywood Walk of Fame) ở hạng mục Recording, đặt tại địa chỉ 1541 Vine Street, Hollywood. Đến năm 1978, họ tiếp tục được vinh danh tại Grammy Hall of Fame.
Điều thú vị ở cặp đôi Les Paul and Mary Ford là cả 2 người đều có thể hát và chơi guitar rất hay. Bên cạnh giọng ca ngọt ngào, Mary Ford còn là một guitarist thực thụ, với phong cách chơi pha trộn giữa country, jazz và pop - mềm mại, giàu melody nhưng vẫn cực kỳ kỹ thuật theo tiêu chuẩn thời đó. Tài năng của Les Paul thì chắc không cần bàn cãi, tên ông đã mãi được ghi lên mẫu đàn huyền thoại - Gibson Les Paul. Vậy còn Mary Ford? Trên thực tế, Gibson cũng đã tri ân người phụ nữ tài năng này với những model guitar dành riêng cho bà. Cùng Tone Lab tìm hiểu ngay sau đây nhé.
Một cây Les Paul gần như bị lãng quên khỏi lịch sử
Trong lịch sử của Gibson, từng tồn tại một cây Les Paul cực kỳ hiếm được cho là sản xuất riêng theo yêu cầu của Mary Ford vào năm 1958. Điều khiến cây đàn này khác biệt nằm ở ngoại hình gần như “không giống Les Paul” theo cách chúng ta thường nghĩ.
Cây Les Paul năm ấy được lấy cảm hứng trực tiếp từ mẫu Gibson ES-295 mà Mary Ford thường sử dụng thời gian trước đó. Nó sở hữu phần pickguard hoa văn floral, đi kèm armrest matching cùng tông màu cream/gold (theo phong cách của ES-295). Trong khi phần lớn Les Paul thời kỳ đó mang vẻ ngoài khá “nghiêm túc”, cây đàn của Mary Ford lại có cảm giác mềm mại, sang trọng và rất đậm chất sân khấu của thập niên 50. Quan trọng hơn, đây gần như là off model - một cây đàn cực hiếm chỉ tồn tại như một phần nhỏ trong lịch sử Gibson.
Phải suốt nhiều năm sau, Gibson mới quyết định đưa thiết kế ấy trở lại.
Một huyền thoại được tái sinh
Năm 2024, Gibson chính thức giới thiệu Gibson Mary Ford Les Paul Standard nhằm tôn vinh di sản của Mary Ford đúng dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh của bà.
Điều đáng khen là Gibson không biến cây đàn này thành một “hiện vật lịch sử” quá xa vời để nằm trong lồng kính. Thay vào đó, họ giữ tinh thần vintage nhưng vẫn tối ưu thiết kế để phù hợp với guitarist hiện đại.
Cây đàn sở hữu:
-
Mahogany body cùng maple cap truyền thống
-
SlimTaper neck profile cho cảm giác chơi thoải mái
-
Rosewood fretboard
-
Burstbucker 2 ở neck và Burstbucker 3 ở bridge
-
Goldtop finish kết hợp Vintage Cherry back cực hiếm trên Les Paul
-
Floral pickguard và armrest lấy cảm hứng trực tiếp từ cây đàn nguyên bản của Mary Ford

Trong suốt nhiều năm, lịch sử guitar thường nhắc rất nhiều về Les Paul - điều hoàn toàn xứng đáng. Nhưng đồng thời, Mary Ford đôi khi lại bị đặt vào vai trò “người đứng cạnh Les Paul” hơn là một nghệ sĩ tiên phong độc lập. Thực tế, rất nhiều thành tựu mang tính cách mạng của bộ đôi này được tạo nên bởi chính sự kết hợp giữa hai người: tư duy kỹ thuật của Les Paul và musicality cực kỳ đặc biệt của Mary Ford.
Và có lẽ vì vậy, việc Gibson ra mắt cây đàn mang tên bà không đơn thuần là một sản phẩm signature mới. Nó giống như một cách để lịch sử được kể lại đầy đủ hơn, về một trong những người phụ nữ quan trọng nhất trong lịch sử âm nhạc hiện đại nói chung, và trong lịch sử thương hiệu Gibson nói riêng.
Trải nghiệm và sở hữu cây Les Paul đặc biệt này ngay tại Việt Nam
Hiện tại, Gibson Mary Ford Les Paul Standard đã có mặt tại Tone Lab - đại lý ủy quyền chính hãng của Gibson tại Việt Nam.
Nếu bạn yêu thích những cây đàn mang giá trị lịch sử đặc biệt, hoặc đơn giản muốn trải nghiệm một phiên bản Les Paul khác biệt so với những gì quen thuộc trước đây, đây chắc chắn là một model rất đáng để thử qua. Không chỉ là một cây guitar đẹp về mặt thẩm mỹ, Mary Ford Les Paul Standard còn giống như một lời tri ân dành cho một nhân vật quan trọng nhưng thường bị bỏ quên trong lịch sử guitar và âm nhạc hiện đại.
Cây đàn hiện đang có sẵn tại showroom Tone Lab (06 Ngô Thời Nhiệm, phường Xuân Hòa, thành phố Hồ Chí Minh), đàn đi kèm Hard Case và giấy tờ, phụ kiện chính hãng đến từ Gibson. Với mỗi cây đàn được bán ra tại Tone Lab, chúng mình sẽ tặng miễn phí một gói combo vệ sinh, căn chỉnh chuyên nghiệp - để mọi cây đàn đến tay khách hàng đều ở trong trạng thái tốt nhất!